Yük Taşıma Şoför Kartı Nasıl Alınır, Belgeler ve Psikoteknik

Kısa cevap

Yük taşıma şoför kartı, İstanbul'da ücret karşılığı yük taşıyan sürücüye İBB'nin verdiği beş yıllık belgedir. Başvuru İBB'nin yük şoför kartı sisteminden yapılır. Dosyaya C sınıfı ehliyet, yük taşımacılığına ait SRC belgesi, psikoteknik raporu, sağlık raporu, adli sicil kaydı ve ehliyet sorguları girer, ardından alkol ve madde taraması ile bir günlük eğitim gelir.

Yük taşıma şoför kartı nedir, kimler almak zorunda?

Belgenin resmî adı Yük Taşıma Aracı (Ticari Taşıt) Kullanım Belgesi olarak geçer, şoförler arasında sarı belge diye de anılır. Dayanağı 25.06.2020 tarihli ve 2020/2-3.B sayılı UKOME kararıdır. Kartı İBB'nin lojistik birimi düzenler ve İstanbulkart biçiminde basar.

Belirleyici olan aracın boyu değil, işin ticari olmasıdır. Nakliye firmasının çekicisinde çalışan şoför de, depodan markete dağıtım yapan kamyonet sürücüsü de kapsamdadır. Kartı alması gereken sürücülerin kullandığı araçlar şunlardır.

—Kamyon, TIR ve çekici

—Şehir içi dağıtım yapan ticari kamyonet (N1 sınıfı)

—Hafriyat kamyonu

—Ağır tonajlı taşıt

—Gabari dışı ya da özellikli yük taşıyan araç

Başvuru için hangi şartlar aranıyor?

Sistem önce sürücünün kendisine bakar. Aşağıdaki şartlardan biri eksikse belgeler tam olsa da dosya ilerlemez.

Kamyonet sürücülerinin en sık takıldığı yer ehliyet sınıfıdır. Şartlarda C sınıfı arandığı ve sistem kayıt adımında ehliyeti kendisi sorguladığı için B sınıfıyla açılan dosya daha baştan durur. Tereddüt eden sürücü başvurudan önce ALO 153'ten bilgi alabilir.

—66 yaşından gün almamış olmak

—C sınıfı sürücü belgesi sahibi olmak

—Son beş yılda bilinçli taksirle ölümlü trafik kazasına karışmamış olmak

—Son beş yılda alkol ya da hız ihlali yüzünden ehliyeti birden fazla kez geri alınmamış olmak

—Türk Ceza Kanunu'nda sayılan suçlardan hüküm giymemiş olmak

Gerekli belgeler nelerdir?

Belgelerin bir kısmı kısa ömürlüdür, bu yüzden hepsini aynı hafta içinde toplamak işi kolaylaştırır. Sisteme yüklerken her belgenin ediniş tarihi, belgenin üzerinde yazan tarihle aynı girilir.

—Nüfus cüzdanı fotokopisi, okunaklı ve güncel

—C sınıfı sürücü belgesi, sistem kendisi sorgular

—Sürücü belgesi iptal bilgisi sorgusu, son iki ay içinde alınmış

—Sürücü belgesi ceza bilgisi sorgusu, e-Devlet'ten karekodlu

—Adli sicil kaydı, resmî kurumlara verilmek üzere alınmış ve altı ayı geçmemiş

—Yük taşımacılığına ait SRC belgesi

—Psikoteknik raporu, İl Sağlık Müdürlüğü onaylı merkezden alınmış, psikiyatri onaylı ve e-Devlet'te kayıtlı

—Sağlık raporu, göz ve dahiliye polikliniğinden, uzman hekim ve başhekim imzalı

—Dijital fotoğraf

—Alkol ve madde tarama testi, sistemden alınan randevuyla

Hangi SRC belgesi yüklenir?

İstenen, yük taşımacılığına ait mesleki yeterlilik belgesidir. Yurt içinde yük taşıyan sürücü SRC 4, uluslararası sefere çıkan sürücü SRC 3 kapsamındadır, tehlikeli madde taşıyan sürücüde SRC 5 aranır. Yolcu taşımacılığına ait bir SRC belgesi bu dosyada işe yaramaz.

Burada küçük bir tutarsızlık var. Başvuru ekranında SRC4 ve SRC5 yazarken kılavuzda SRC3 ve SRC4 geçiyor. Elinizdeki belgenin kabul edilip edilmeyeceğini yüklemeden önce ALO 153'ten teyit etmek dosyanın geri dönmesini önler.

Psikoteknik raporu dosyanın neresinde duruyor?

Psikoteknik raporu kart dosyasının zorunlu belgelerindendir ve iki yükümlülüğü birlikte karşılar. Biri kart başvurusudur. Öteki, Karayolu Taşıma Yönetmeliği gereği ticari sürücünün beş yılda bir yenilemesi gereken rapordur. Tek değerlendirme ikisine de yeter, ancak kartın ve raporun bitiş tarihleri ayrı işler, ikisini ayrı ayrı takip etmek gerekir.

Rapor psikiyatri onayı tamamlandıktan sonra e-Devlet'e işlenir ve başvuru sistemi bu kaydı görür. Rapor tarihinden itibaren 45 gün içinde psikiyatri uzmanına başvurmayan kişi altı ay boyunca yeniden teste kabul edilmez. Kart dosyası açık bir şoför için bu, altı ay boyunca dosyanın tamamlanamaması demektir.

Kaynarca'daki merkezimiz İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır. Değerlendirme ALG sisteminde, sorumlu psikolog eşliğinde 12 testle yapılır ve 60 ila 90 dakika sürer. Ticari sürücüden kimlik ve ehliyet fotokopisi istenir. Gece seferinden inip doğrudan teste gelmeyin, yorgunluk dikkat ve tepki ölçümlerine ilk yansıyan etkendir.

Başvuru adımları

Başvurunun tamamı İBB'nin yük şoför kartı sistemi üzerinden yürür. Sıra şöyledir.

—Sistemde T.C. kimlik numaranızla bireysel üyelik açın.

—Yük Taşıma Aracı Kullanım Belgesi bölümüne girip formu doldurun, kaydettiğinizde ehliyetiniz otomatik sorgulanır.

—Belgeleri yükleyin, her birinin ediniş tarihini belgedeki tarihle aynı yazın.

—Alkol ve madde tarama testi için sistemden randevu alın.

—Bir günlük eğitime katılın, tarih ve yer kayıtlı telefonunuza SMS ile gelir.

—Belge bedelini ödeyin, kart postayla adresinize gönderilir.

Eğitim, kartın süresi ve ek izinler

Eğitim UGETAM'ın TUHİM eğitim portalı üzerinden planlanır, bir gün sürer ve ücretsizdir. Yük taşımacılığının kuralları, güzergâh, çalışma saatleri, yükleme ve boşaltma düzeni anlatılır.

Kart beş yıl geçerlidir. Süre dolduğunda yenileme aynı sistemden yapılır ve yalnızca süresi biten evraklar güncellenir. Adli sicil kaydı ile iptal bilgisi sorgusu kısa ömürlü olduğu için yenilemede yeniden alınır.

Bazı işlerde kart tek başına yetmez. Kamyonet için yıllık güzergâh izin belgesi alınır. Hafriyatta hafriyat taşıma izin belgesi, işe özel taşıma kabul belgesi ve araç takip sistemi de gerekir. Ağır tonajlı araçlar tonajlarına göre ayrıca izin alır.

Sık sorulanlar

—Kamyonet için B sınıfı ehliyet yeter mi? Kart başvurusu için yetmez, şartlarda C sınıfı aranır ve sistem sınıfı kendisi sorgular.

—Kart elime gelmeden sefere çıkabilir miyim? Yük kartında bunun için tanımlanmış açık bir izin yok, kartın ulaşmasını beklemek gerekir.

—Psikoteknik raporunu psikiyatri onayından önce yükleyebilir miyim? Hayır, rapor onaydan sonra e-Devlet'e işlenir ve sistem o kaydı arar.

—Motosikletli kurye de bu kartı mı alır? Hayır, motosiklet ya da mopedle kuryelik yapanlar motosikletli kurye belgesi alır.

—Dosya en çok neden geri döner? Tarihi geçmiş adli sicil ya da iptal sorgusu, yanlış türde SRC belgesi ve onayı tamamlanmamış psikoteknik raporu yüzünden.